Strona Główna


Spacer „Górne boisko"

Odkryj historię ukrytą za szkolnym boiskiem

Lokalizacja

Teren położony pomiędzy:

  • ul. ks. Kudelki
  • ul. Klasztorną
  • Zespołem Szkolno-Przedszkolnym


Boisko i jego sąsiedztwo

Między ulicą ks. Kudelki a Klasztorną znajduje się boisko Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Ścinawie Małej. Samo boisko nie różni się od dziesiątek podobnych w Polsce. Uwagę przykuwa teren leżący za boiskiem. Jeszcze niedawno był oddzielony od części sportowej wysokimi, kolumnowymi, włoskimi topolami.

Za rzędem topól istniał magiczny świat scenografii do westernów, czterech pancernych z Szarikiem, trwała obrona Westerplatte i Powstanie Warszawskie. Nawet dziewczęta na cienistej alejce klonów, przy kwitnących bzach bawiły się z Alicją w Krainie Czarów. Na szkolnym boisku grał Lubański, Lato, Cruyff i Beckenbauer…

Zimą pobliska strzelnica zamieniała się w Zakopane, Lahti, Garmisch Partenkirchen…. Różnica wysokości między szczytem kulochwytu a drogą u podstawy strzelnicy (naturalne wzniesienie) wynosi ok 15 m. Podczas śnieżnych zim był to ulubiony teren miejscowych narciarzy i saneczkarzy.

Historia miejsca — korzenie sięgają XIX wieku

To fajne miejsce ma swoją historię. Przed II Wojną Światową, prawdopodobnie już pod koniec XIX wieku, powstała tam infrastruktura szkoleniowa dla organizacji paramilitarnych skupiających rezerwistów i weteranów.

W powiecie prudnickim i w Ścinawie prężnie działał Selbschutz i Krigerverein. Ta pierwsza organizacja była formacją samoobrony, a druga skupiała weteranów i rezerwistów armii pruskiej/niemieckiej. Początkowo byli to weterani z lat 1864, 1866 i 1871 (wojny z Danią, Austrią i z Francją). Po infrastrukturze widać, że ośrodek modernizowano do wymogów I i II Wojny Światowej. Szkolili się tu pod okiem weteranów i rezerwistów także młodzi chłopcy, przygotowujący się do służby wojskowej i działający w organizacjach młodzieżowych.

W części przyległej do boiska szkolnego ciągle jeszcze widać ślady po fundamentach lekkich budynków służących za baraki lub sale spotkań i szkolenia. Na brzegu skarpy, w kierunku ul Klasztornej był okop łączący dwa bunkry ze stanowiskami ogniowymi. Przy bunkrach widoczne były typowe wykopy dla gniazd karabinów maszynowych i być może lekkiej artylerii. Na porośniętym młodymi świerkami i krzakami stoku były wytyczone ścieżki, miejscami z kamiennymi, murowanymi schodami.


1

Koniec XIX w.

Powstanie infrastruktury szkoleniowej. Działalność Selbschutz i Kriegerverein w powiecie prudnickim.

2

1864–1871

Pierwsi weterani — z wojen z Danią, Austrią i Francją — tworzą zręby organizacji rezerwistów.

3

I Wojna Światowa

Modernizacja ośrodka do wymogów nowej epoki. Szkolenie młodych chłopców przygotowujących się do służby wojskowej.

4

II Wojna Światowa

Dalsza rozbudowa. Okopy, bunkry ze stanowiskami ogniowymi, gniazda karabinów maszynowych na skarpie.

Fontanna, spacery i strzelnica — życie po wojnie

Centralny element placu szkoleniowego stanowiły murowane baseny fontanny, Na zdjęciu, po lewej stronie widać owal – pozostałość po centralnym, najgłębszym basenie z kolumną, z której kiedyś, być może nawet podczas II Wojny Światowej, tryskała woda.

Jeszcze w latach sześćdziesiątych ubiegłego wieku mieszkańcy Ścinawy chętnie wybierali ten teren blisko cmentarza na rodzinne spacery.

Strzelnica po wojnie była wykorzystywana do szkolenia miejscowych milicjantów i członków działającej wtedy Ligi Obrony Kraju. Obecnie strzelnicę użytkuje klub strzelecki z Prudnika.

Spieleplatz

Fragment niemieckiej mapy sztabowej z 1939 roku.

Oznaczenie "Sp.Pl." oznacza Spieleplatz, czyli boisko, a obok widać 10 czarnych prostokącików, które w opisie wyżej określiłem jako lekkie budynki. Na mapie nie ma oznaczonej fontanny między budynkami. To może świadczyć, że wtedy jeszcze jej nie było, albo mapę sporządzono według starszych pomiarów, co w momencie dużego zapotrzebowania na mapy przed wojną, stanowiło nieistotny szczegół.

Niżej na tej mapie widać także strzelnicę oznaczoną jako SchieSstand.